Diwrnod Treftadaeth Cymunedol y Borth - Llwyddiant Ysgubol

Sarahjayne yn sgwrsio ag aelodau’r gymuned am y lluniau yn ein harchif.

Codwyd y llenni ar fywyd yn y gorffennol yn ystod diwrnod treftadaeth cymunedol y Borth yr wythnos ddiwethaf a drefnwyd gan Gomisiwn Brenhinol Henebion Cymru.

Roedd y trefnwyr, yr archaeolegwyr cymunedol Kimberly Briscoe a Sarahjayne Clements, yn eithriadol o falch bod y digwyddiad mor boblogaidd a bod cyfoeth o wybodaeth newydd wedi dod i’r golwg.

Meddai Sarahjayne, ‘Fe wnaethon ni ofyn i bobl ddod ag unrhyw ffotograffau, gwybodaeth neu atgofion oedd ganddyn nhw am y Borth. Hefyd fe roddwyd gwahoddiad i’r trigolion edrych ar y ffotograffau, mapiau a chofnodion sydd eisoes yn archif y Comisiwn, ac ysgogodd hyn nifer o atgofion. Fe ddaeth llawer o bobl i’r digwyddiad, ac roedd ganddyn nhw amrywiaeth o eitemau, o fedalau rhyfel i lun o Concorde yn hedfan dros y gofgolofn ryfel. Roedd ’na lawer o luniau teulu a rhai o adeiladau yn y Borth.’

Dywedodd Kimberly, ‘Fe ddaeth llawer o bobl i rannu eu hatgofion am orffennol y Borth. Roedden nhw wrth eu bodd yn dweud wrthyn ni am hanes y pentref, gan gynnwys lleoliadau siopau a banciau, sut beth oedd bywyd ysgol, a sut byddai teulu un wraig yn mynd â’u carpedi i’w sychu yn y neuadd ar ôl tywydd mawr.’

Dywedodd Kimberly a Sarahjayne yr hoffent ddiolch i’r holl drigolion a oedd wedi dod i rannu eu gwybodaeth. Defnyddir y wybodaeth newydd i ddiweddaru’r cofnodion ar Coflein (cronfa ddata ar-lein y Comisiwn Brenhinol) a chaiff ei hychwanegu at Gasgliad y Werin Cymru.

Bydd Kimberly a Sarahjayne yn cynnal rhagor o ddigwyddiadau hyd at fis Awst. Mae teithiau tywys wedi’u cynllunio eisoes ar gyfer mis Gorffennaf i gyd-fynd â Gŵyl Archaeoleg Prydain, a byddant yn dod i Garnifal y Borth ym mis Awst.

Os hoffech ymuno yn y digwyddiadau, neu os oes gennych wybodaeth i’w rhannu, gallwch gysylltu â hwy yn sarahjayne.clements@cbhc.gov.uk neu kimberly.briscoe@cbhc.gov.uk, neu gallwch chwilio am ‘The Coastal Heritage of Borth and Ynyslas’ ar Facebook.

Kimberly explaining about the failed resort plans at Ynyslas.

Tanysgrifiwch i Newyddion Treftadaeth Cymru a chofrestrwch ar gyfer yr RSS porthiant llawn: cliciwch y botwm RSS hwn a thanysgrifiwch!

Gallwch hoffi Comisiwn Brenhinol ar Facebook a dilyn @RCAHMWales ar Twitter i gael y newyddion diweddaraf.

Prosiect Cymunedol Trimsaran

Mae rhywbeth arbennig yn digwydd yng Nghanolfan Hamdden Trimsaran yn ystod wythnos hanner tymor, 24-28 Chwefror. Bob dydd fe fydd cyfle i gymryd rhan mewn prosiect di-dâl i wneud map 3D o’r pentref, gan ddefnyddio amrywiaeth eang o ddefnyddiau crefft. Bydd y map yn cael ei ddangos wedyn yn yr Eisteddfod Genedlaethol a gaiff ei chynnal yn Llanelli yn yr haf. Mae croeso i bawb sydd â diddordeb ymuno â ni a rhoi eu sgiliau crefft ar waith, er enghraifft, gwau, crosio, gwnïo, torri allan, lliwio neu ludio, neu fanteisio ar y cyfle i ddysgu rhywbeth newydd!

Francis Lewis Wills, Shaw a Friese-Greene mewn awyren ddwbl DH9B, Gorffennaf, 1919.

Nod y prosiect yw defnyddio atgofion trigolion ardal Trimsaran i wneud cofnod manwl o’r pentref. Gofynnir iddyn nhw ddod ag unrhyw wybodaeth yr hoffent ei rhannu megis ffotograffau, papurau newydd neu wrthrychau sy’n eu hatgoffa o rywbeth am y pentref.

Dociau Caerdydd, 1929.

Neuadd y Dref, Abertawe, newydd ei chwblhau, 1935.

Mae’r digwyddiad yn cael ei gynnal gan y prosiect Prydain Oddi Fry ar y cyd â Chymunedau’n Gyntaf. Nod y prosiect, a ariennir gan Gronfa Dreftadaeth y Loteri, yw cyhoeddi awyrluniau hanesyddol prin o Gymru, Yr Alban a Lloegr a dynnwyd rhwng 1919 a 1953 ac sy’n dyst i’r newidiadau mawr yn nhirwedd gwledydd Prydain. Bydd y map 3D y bydd pobl yr ardal yn ei greu yn debyg i awyrlun o’r pentref, a bydd yn cynnwys sylwadau, atgofion a straeon y rheiny sy’n cyfrannu.

Gall pawb gymryd rhan yn y prosiect. Mae’r cyfan am ddim ac mae croeso cynnes i bobl o bob oedran. Bydd yn cael ei gynnal yng Nghanolfan Hamdden Trimsaran yn ystod wythnos hanner tymor:

Dydd Llun 24 10-4pm
Dydd Mawrth 25 10-1pm
Dydd Mercher 26 12:30pm-5pm
Dydd Iau 27 1-4pm
Dydd Gwener 28 10-1pm a 4-5pm i orffen.
I gael mwy o wybodaeth, cysylltwch â:

Natasha Scullion, Swyddog Gweithgareddau Prydain Oddi Fry: 07920296279
E-bost: Natasha.scullion@cbhc.gov.uk

Tanysgrifiwch i Newyddion Treftadaeth Cymru a chofrestrwch ar gyfer yr RSS porthiant llawn: cliciwch y botwm RSS hwn a thanysgrifiwch!

Rydym hefyd ar gael ar:
Twitter Hashtag: #RCAHMWales

News from our Community Archaeologists: The CAER Heritage Project

Kimberly and I have been extremely busy over the past few weeks so we thought it was time to update you on some of our recent activities.

We have been working with the CAER Heritage Project (Caerau and Ely Rediscovering Heritage Project) in West Cardiff.  Archaeologists from Cardiff University are working with Ely and Caerau Communities First, local residents and schools to explore the history and archaeology of the area.  The project runs all kinds of activities, and we were fortunate enough to be involved with a guided walk around the magnificent Caerau Iron Age hillfort, which forms the focus of many of the activities.

Guided walk led by Oliver Davies of Cardiff University showing the community archaeologists and members of the local community around the hill fort.

Kimberly and I also helped with the CAER project exhibition and I helped out on the day with the stand at the Peace75 Festival held at the Temple of Peace in Cardiff to celebrate its 75th anniversary.  This was a great event, I spoke with lots of people about the project, asking them to consider the debate about whether hillforts were places where people came together to show their community identities or whether they were defensive structures, and I had a fun time designing Iron Age tribal symbols with children, and writing ‘postcards to the Iron Age’ asking what life was like back then.

Sarahjayne explaining about the CAER project.

Sarahjayne working with children to create Iron Age tribal symbols and ‘postcards to the past’

As part of our time with the project we also attended the Engage Conference  in Bristol, which was focussed on public engagement and partnerships.  Here we helped facilitate a workshop on the creation of funding bids.  Our placement with the Commission has provided us with many training opportunities and I have recently completed courses on project planning and ‘building effective relationships’.

Engage Conference

There are also lots more activities to report, including a session I set up for the Young Archaeologists Club in Swansea with Swansea Metal Detecting Club, who came to talk about responsible metal detecting and how this works within Archaeology.
 

Sarahjayne with Mike Davies and members of YAC looking at Mike’s collection and asking lots of questions!

The Young Archaeologists learning how to use metal detectors

Finally, we have been organising a workshop event for Pembrokeshire College Welsh Baccalaureate students as part of our joint shipwrecks project with CADW on the Charles Holmes and the Great Gale of 1859. This is due to take place in January, and we will let you know how it goes.

By S. Clements


Tanysgrifiwch i Newyddion Treftadaeth Cymru a chofrestrwch ar gyfer yr RSS porthiant llawn: cliciwch y botwm RSS hwn a thanysgrifiwch!

Rydym hefyd ar gael ar:
Twitter Hashtag: #RCAHMWales